29 · Kǎn · Uçurum
坎 Su altta, 坎 Su üstte
Tehlike üstüne tehlike; su gibi her çukuru doldurup akmayı sürdüren içtenlik, uçurumdan çıkışın tek yoludur.
Kan (su) altta, Kan (su) üstte: tek bir su vardır; trigramın ikilenmesi tehlikenin yinelenmesini anlatır. Güçlü bir çizgi iki zayıf çizginin arasına düşmüş, dağ geçidindeki su gibi kuşatılmıştır: bedene kapatılmış yürek, karanlığın içindeki ışık. Yinelenen tehlike bir ruh hali değil, alışılması gereken nesnel bir durumdur; içinden, doğru davranan suyun geçitten çıktığı gibi çıkılır.
Kararİçtenlik var; başarı yürektedir. İlerlemek karşılığını bulur.Doğru tutum suyun tutumudur: her çukuru yalnız gerektiği kadar doldurur, hiçbir düşüşten kaçınmaz, her koşulda kendi doğasına sadık kalır; içtenlik böyle korunduğunda durum önce içeride, yürekte kavranır, dış eylem de ancak o zaman karşılığını bulur. Tehlikede iki şey gerekir: yapılması gerekeni eksiksiz yapan titizlik ve içinde oyalanıp yitmemek için ilerlemek. Gök yüksekliğiyle, yeryüzü dağları ve ırmaklarıyla, hükümdarlar surlarıyla korunur: bilerek kullanılan tehlike bir kalkandır.
İmgeSu ardı ardına gelir: Yinelenen Uçurum. Olgun kişi bundan şunu öğrenir: erdemini sürekli kılar ve öğretme işini yineleyerek yürütür.
1. çizgiUçurum yinelenir; uçurumun dibindeki çukura düşülür. Kötü talih.En alttaki zayıf çizgi, tehlikenin dibinde; yukarıda ona karşılık veren bir yardımcı yok. Tehlikeye alışmak, tehlikenin insanın doğasına işlemesine yol açar: kötülük tanıdık gelir, doğru yol yitirilir. Bu konumda çırpınmak yalnız daha derine batırır.
2. çizgiUçurumda tehlike var. Aranan küçük şey elde edilir.Güçlü çizgi, merkezde ama tehlikenin tam ortasında; henüz çıkılmamıştır. Ne pahasına olursa olsun kurtulmaya kalkmak yerine, tehlikeye yenilmemekle yetinmek gerekir: büyük başarı şimdilik erişilmez, küçük kazanımla idare edilir. Kaynak da önce cılız akar; açık havaya yol bulması zaman alır.
3. çizgiİleri de geri de uçurum. Tehlikede durup beklenir; yoksa uçurumun dibindeki çukura düşülür. Eyleme geçilmez.Zayıf çizgi, güçlü bir konumda: ileri de geri de tehlike, kaçış görünmez. Eyleme sürüklenmek daha derine batırır, bu konumdan kazanım çıkmaz; çıkış belirene dek durmak, ne denli bunaltıcı olsa da tek yoldur. 'Durup beklenir' Wilhelm'in okumasıdır; Legge aynı sözcüğü 'huzursuzluk' okur.
4. çizgiBir testi şarap, bir çanak pirinç, yanında toprak kap. Törensiz, pencereden içeri uzatılır. Sonunda kusur yok.Zayıf çizgi, hükümdar çizginin hemen altında; güçlü ile yumuşak burada buluşur. Tehlike zamanında törenler düşer: armağan yoksul, aracı yok, insan kendini kendisi tanıtır; önemli olan yardım etmedeki içten niyettir, utanılacak bir şey yoktur. Pencere ışığın girdiği yerdir: karanlık zamanda aydınlatmaya apaçık olandan başlanır.
5. çizgiUçurum dolup taşmaz; su ancak kenarla bir düzeye gelir. Kusur yok.Hükümdar çizgi: güçlü, merkezde ve doğru yerde; kurtuluşun eşiğinde, ama merkez henüz büyümemiştir. Tehlike fazlasını istemekten doğar; geçitteki su birikmez, çıkmak için yalnız en alçak kenara kadar yükselir. En az direnç yolundan gitmek yeter: büyük işlerin zamanı değildir, tehlikeden çıkmak kazançtır.
6. çizgiİple, halatla bağlanır; dikenli çalılığın ortasına konur. Üç yıl çıkış bulunmaz. Kötü talih.En üstteki zayıf çizgi, tehlikenin doruğunda; aşağıda ona karşılık veren bir destek yok. Doğru yolu yitirmiş ve hatalarına dolanmış kişi, dikenli duvarlar ardında bağlı yatan bir suçlu gibidir; çıkış umudu yoktur. Üç yıl, yitirilen yolun uzun bedelidir.
GeldiğindeBu heksagram, tehlikenin tek seferlik bir kaza değil, içinde yaşanan bir durum olduğu zamanları anlatır: ardı ardına gelen sıkıntılar, çıkışı görünmeyen bir geçit, uzayan bir darboğaz. Kişiden istediği suyun tutumudur: her çukuru yalnız gerektiği kadar doldur, düşüşten kaçma, ne olursa olsun kendi doğandan şaşma. Durumu önce içinde kavra; dışarıdaki adım ancak o zaman tutar. Büyük iş peşine düşme, en alçak kenardan çıkmayı yeter say; durmak gerekiyorsa dur, ama oyalanıp tehlikenin içinde yitme ve asıl tuzağa dikkat et: tehlikeye alışma, çünkü tanıdık gelen uçurum en derin olanıdır.